اصفهان: پایگاه ممتی، نایین/ تقویم تاریخ: غلامحسین ساعدی…

تقویم تاریخ…
دوم آذر ۱۳۶۴درگذشت غلامحسین ساعدی…

%d8%b3%d8%a7%d8%b9%d8%af%db%8c
از راست به چپ جلال آل احمد، غلامحسین ساعدی و مفتون امینی دانشگاه تبریز سال ۱۳۴۶٫

غلامحسین ساعدی
نویسنده، فیلم نامه نویس، نمایشنامه نویس و روان پزشک
زندگینامه
ساعدی در سیزدهم دیماه سال ۱۳۱۴ در تبریز در یک خانواده متوسط دیده به جهان گشود، هر چند خانواده پدری او در زمان ولیعهدی “مظفرالدین شاه” در تبریز مقام و منزلتی داشتند، اما با گذشت زمان رونق و اعتبار از خانواده آنها رفته بود و با تنگ دستی روزگار می گذراندند.
ساعدی در سال ۱۳۲۷ وارد دبیرستان “منصور “تبریز می شود و در آنجا اولین داستان های خود را می نویسد که اکثرشان در هفته نامه مدرسه منتشر می شوند و همچنین اولین داستان بلند او با نام “از پا نیفتاده ها ” هم در همین دوران در مجله کبوتر صلح به چاپ می رسد.
ساعدی در نوجوانی به دلیل فعالیت‌های سیاسی که داشت مدتی در شهربانی تبریز بازداشت می شود . او در سال ۱۳۳۴ وارد دانشگاه تبریز می شود و تحصیلات خود را در رشته پزشکی آغاز می کند، در این دوران نیز او همچنان به فعالیت های سیاسی خویش ادامه می دهد و با نویسندگان روشنفکری همچون “صمد بهرنگی “آشنا می شود و با جدیت بیشتری به نوشتن داستان های انتقادی خود می پردازد.
ساعدی تحصیلات خود را تا اخذ مدرک دکترای روانشناسی ادامه داد و مدتی هم در یک بیمارستان روانی مشغول به کار بود، او در دوران طبابتش از بیماران حق ویزیت نمی گرفت. ساعدی پس از مدتی حرفه پزشکی را بخاطر نویسندگی رها کردتا به طور تمام وقت به نویسندگی مشغول باشد.
ساعدی جزو کسانی بود که در ده چهل کانون نویسندگان ایران را پایه ریزی کرد و با فعالیت های خود در تئاتر و نوشتن نمایش نامه های متفاوت، باعث دگرگونی فضای نمایشی آن زمان شد، او به همراه “بهرام بیضایی “و “اکبر رادی “معروفترین نمایشنامه نویسان ایران محسوب می‌شوند، علاوه بر این ساعدی در نوشتن فیلمنامه هم تبحری خاص داشت و سه فیلمنامه “گاو “،”دایره مینا “و “آرامش در حضور دیگران “که به ترتیب توسط “داریوش مهرجویی” و” ناصر تقوایی” ساخته شدند از بهترین و متفاوت ترین فیلم های سینمایی دهه پنجاه هستند،که جریان فکری نوی را در سینمای ما ایجاد کردند.
ساعدی همراه با نوشتن همچنان به فعالیت های سیاسی خود ادامه داد که سرانجام منجر به زندانی شدن او در سال ۱۳۵۳ شد. او یکسال را در زندان به سر برد و هرچند بعد از آزاد شدنش چند داستان دیگر هم نوشت، اما از نظر روحی و جسمی دچار آسیب شدیدی شد که به مرگ زودهنگامش انجامید.”احمد شاملو” در این باره می گوید :”آنچه از او زندان شاه را ترک گفت، جنازه نیم جانی بیش نبود…….. دیگر مطلقا زندگی نکرد آهسته آهسته در خود تپید و تپید تا مرد. ”
ساعدی در سحرگاه دوم آذر سال ۱۳۶۴ در پاریس در حالی که تنها چهل و نه سال داشت در اثر خونریزی داخلی درگذشت. جسد ساعدی را در گورستان” پرلاشز “و نزدیک قبر صادق هدایت به خاک سپردند.
برخی از آثار
داستان
خانه های شهر ری، ۱۳۳۴
شب نشینی باشکوه، ۱۳۳۹
عزاداران بیل، ۱۳۴۳
گور و گهواره، ۱۳۴۵
ترس و لرز، ۱۳۴۷
نمایشنامه ها
کار بافک ها در سنگر، ۱۳۳۹
چوب به دست های ورزیل، ۱۳۴۴
بهترین بابای دنیا، ۱۳۴۴
آی با کلاه، آی بی کلاه، ۱۳۴۶
پرواز بندان، ۱۳۴۸
چشم در برابر چشم، ۱۳۵۰
مار در معبد، ۱۳۵۲
عاقبت قلم فرسایی (دو نمایشنامه) ۱۳۵۴
ماه عسل، ۱۳۵۷
رمان و فیلمنامه
مقتل، ۱۳۴۴ (رمان)
فصل گستاخی،۱۳۴۸ (فیلمنامه)
گاو، ۱۳۵۰ (فیلمنامه)
تاتار خندان، ۱۳۵۳ (رمان)
غریبه در شهر، ۱۳۵۵(رمان)
عافیتگاه، ۱۳۵۷ (فیلمنامه)
دایره مینا (فیلمنامه)
جای پنجه در هوا، (رمان ناتمام)
عکس از کانال کتابدونی، متن از لیلا دلارستاقی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.


شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>