اصفهان: پایگاه ممتی، نایین/واژه ها و اصطلاحات کشاورزی در گونه زبانی محمدیه نایین…

فرهنگ و زبان های باستانی ایرانی

%d9%85%d8%ad%d9%85%d8%af%db%8c%d9%87-%d9%86%d8%a7%db%8c%db%8c%d9%86

واژه ها و اصطلاحات کشاورزی در گونه زبانی محمدیه نایین

اعظم السادات موسی کاظمی محمدی

گونه زبانی محمدیه نایین، یکی از لهجه ها یا گونه های زبانیِ گویش نایینی است. گویش مردم نایین، در گروه گویش های مرکزی و شاخه گویش های جنوب شرقی دارد و با گویش های قدیم یزد و کرمان، که اکنون زردشتیان به آنها سخن می گویند،  گویش کلیمیان یزد و کرمان، گویش انارکی ( به عنوان گویش فرعی نایینی)، گویش اردستانی و گویش زِفره ای ( بین اصفهان و نایین)، در یک گروه قرار می گیرد ( لُکوک، ۵۱۸:۱۳۹۳ و حسن دوست، ۱۳۸۹: سی).

نزدیک به ۵۰ هزار تن به گویش نایینی سخن می گویند و قلمرو انتشار این گویش از شمال غربی تا نزدیکی های اردستان و از جنوب تا حوالی عقدا در استان یزد و از سمت شمال تا انارک و از سوی جنوب غربی تا کوهپایه اصفهان می رسد. گویش نایینی در درون خود لهجه های گوناگونی دارد و در محلات و روستاهای اطراف نایین، مانند محمدیه، بافران، انارک، زندوان، نیستانک، و … مردم به گونه های مختلفِ گویش نایینی سخن می گویند. تفاوت این گونه های مختلف به اندازه ای نیست که تفاهم را مشکل یا غیر ممکن سازد. آثار باستانی و کهن محمدیه نشان از قدمت تاریخی این برزن دارند. این آثار تاریخی عبارتند از قلعه محمدیه (عاشورگاه) که بر بالای کوهی در مرکز محمدیه قرار دارد و گفته می شود قرن ها پیش از به وجود آمدن شهر نایین ساخته شده است. این قلعه که قدمت آن به پیش از اسلام می رسد، به صورت چندضلعی و با چندین نیم برج و با خشت و چینه ساخته شده است. احتمالا از آن به عنوان دژ دفاعی استفاده می شده است. ادامه دارد…

عکس از: رضا شاطریان محمدی
کپی با ذکر منبع بلامانع می باشد

اصفهان: پایگاه ممتی، نایین/واژه ها و اصطلاحات کشاورزی در گونه زبانی محمدیه نایین…

فرهنگ و زبان های باستانی ایرانی

%d9%85%d8%ad%d9%85%d8%af%db%8c%d9%87-%d9%86%d8%a7%db%8c%db%8c%d9%86

واژه ها و اصطلاحات کشاورزی در گونه زبانی محمدیه نایین

اعظم السادات موسی کاظمی محمدی

واژه های کلیدی: محمدیه، نایین، گویش های مرکزی، کشاورزی، آبیاری.
محمدیه که ساکنانش آن را ممتی «mamati» می نامند، در فاصله دو کیلومتری شهر نایین، در حاشیه شرقی شهر، بر سر راه جاده آسفالته نایین انارک، واقع شده است. در تقسیمات سنتی نایین که شهر دارای هفت محله بوده است، محمدیه را به خاطر نزدیکی و در کنار شهر قرار داشتن، برزن(محله) هشتم نایین به حساب می آورند (صفی نژاد ۲۴۶:۱۳۸۴)، اما محمدیه در گذشته روستا بوده و اکنون نیز ویژگی های زندگی روستایی در آن حفظ شده است. جمعیت محمدیه حدود سه هزار تن است، که شامل ۸۲۵ خانوار می شوند.

شهر نایین مرکز شهرستان نایین است. شهرستان نایین در کناره جنوبی کویر مرکزی ایران و شمال باتلاق گاوخونی قرار گرفته و پهناورترین شهرستان استان اصفهان است. ارتفاع آن از سطح دریا ۱۵۸۰ متر است، طول جغرافیایی آن ۳۵ درجه و ۶ دقیقه و عرض جغرافیایی آن ۳۲ درجه و ۵۲ دقیقه است. از جنوب به شهر اردکان، از توابع یزد، از شرق به شهرستان طبس، از توابع استان خراسان، از شمال به دشت کویر و دامغان، از غرب به اردستان و زواره، و از جنوب غربی به شهرستان اصفهان محدود می شود. وسعت شهر نایین، نزدیک به ۴۲۳ هکتار و جمعیت آن در حدود ۲۵ هزار نفر است.

فصلنامه پژوهشی، آموزشی زبان شناسی و نشر دانش

 ادامه دارد…

عکس از: رضا شاطریان محمدی
کپی با ذکر منبع بلامانع می باشد

اصفهان: پایگاه ممتی، نایین/ واژه ها و اصطلاحات کشاورزی در گونه زبانی محمدیه نایین…

فرهنگ و زبان های باستانی ایرانی

%d9%85%d8%ad%d9%85%d8%af%db%8c%d9%87-%d9%86%d8%a7%db%8c%db%8c%d9%86

واژه ها و اصطلاحات کشاورزی در گونه زبانی محمدیه نایین

اعظم السادات موسی کاظمی محمدی

چکیده

محمدیه، یکی از محله های شهر نایین، واقع در استان اصفهان، است که بیشتر با عنوان برزن محمدیه نامیده می شود. گونه زبانی محمدیه نایین، یکی از لهجه ها یا گونه های زبانی گویش نایینی است که در گروه گویش های مرکزی و شاخه گویش های جنوب شرقی قرار می گیرد. یکی از پیشه های اصلی و مهم مردم محمدیه از گذشته های بسیار دور، کشاورزی و به ویژه کاشت پنبه و گندم بوده است و هنوز برخی ابزارها و شیوه های سنتی و کهن کشاورزی با نام های خاص، در این ناحیه مورد استفاده قرار می گیرد. در این مقاله واژه ها و اصطلاحات مربوط به زمین کشاورزی و تقسیمات آن، عنوان های افرادی که بر روی زمین کشاورزی کار می کنند، ابزارهای کشاورزی، واژه های مربوط به فرآورده های کشاورزی و وسایل و واحد های اندازه گیری آنها، گیاهان خودرو، آفت ها، علف های هرز و جانوران موذی و همچنین واژه های مربوط به آبیاری، گردآوری شده اند. به دلیل قدمت و دیرینگی حرفه کشاورزی در این محله و از سوی دیگر کمرنگ شدن شغل کشاورزی و استفاده از ابزارهای مدرن در این پیشه، گردآوری این واژه ها اهمیتی مضاعف یافته است.

فصلنامه پژوهشی، آموزشی زبان شناسی و نشر دانش

 ادامه دارد…

عکس از: رضا شاطریان محمدی
کپی با ذکر منبع بلامانع می باشد

اصفهان: پایگاه ممتی، نایین/ راه تنفس زمین را خفه نکنیم…

راه تنفس زمین را خفه نکنیم…

توی این هوای آلوده و زمینی که هر روز دارد نفسش بند می آید وجود حتی یک برگ سبز غنیمتی است فراموش نشدنی که باید دو دستی نگهش داشت و مراقبش بود و مانع پژمردنش شد چه رسد به درختی که از دانه به نهال و از نهال به برومندی رسیده است. آنرا باید به عنوان کانال تنفس زمین قدر دانست و بر صدر نشاند نه اینکه تیشه برداشت و ریشه ارزشمندش را نشانه گرفت. اما ما آدم ها رسممان فراموشکاری است و قدرنشناسی. ما آدم ها ناسپاسی را خیلی وقت است که تمرین کرده ایم آنقدر که یادمان میرود از هوایی که داریم و آسمانی که آبی است و خدایی که خالق همه داشته هایمان است آنطور که باید سپاسگزاری کنیم. آنقدر که به جای شکر نعمت کفران کردنش را خوب خوب بلد شده ایم و حتی برای این کفران هیچ توجیهی نداریم جز خفه کردن راه تنفس زمین!

نایین شهری است کهنسال نشسته بر دامن کویر سر افراز. با تاریخی به وسعت قرن ها و جغرافیایی بی نظیر و طبیعتی دلچسب. اگرچه به لحاظ رشد و آبادانی شاید سال ها عقب نگه داشته شده و توجه آنچنانی در خور نام و قدمتش ندیده است اما هنوز که هنوز است خنکای آب آب انبار هایش و سایه سار سبز درختانش و طبیعت بکری که چشم هر مسافری را خیره می کند زبانزد خاص و عام است و اگر کسی یکبار گذرش به این خطه کویری خورده باشد محال است دلش نخواهد یکبار دیگر این آرامش دلچسب را که چهارفصلش هر یک حکایت شیدایی وکویری و زیبایی خاص خود را دارد تجربه کند.

با همه عظمت خفته در دل این دیار کویری، متاسفانه به دلیل جفاهای شخصی دست به این عمل زشت  و غیر قابل جبران و به خیال باطل خود به راحت ترین و پیش پا افتاده ترین و در عین حال غلط ترین راه متوسل می شوند لیکن نمی دانند که این راه عواقب الهی و درد آن ها را دوچندان میکند…

امام صادق (علیه السلام) در این باره می فرماید: «درخت های ثمر دهنده را قطع نکنید که (اگر چنین کنید) خدا سخت بر شما عذاب فرو می ریزد».

اصفهان: پایگاه ممتی، نایین/ قلم دوربین…

%d8%b7%d9%84%d9%88%d8%b9

تصویر طلوع خورشید روز سه شنبه ۲۵ آبان ماه، محمدیه نایین

%d8%a7%d8%a8%d8%b1-%d9%85%d8%a7%d9%87

تصویر ماه کامل ۲۴ آبان‌ماه، آسمان محمدیه نایین…نزدیک‌ترین فاصله‌ی یک ماه کامل به زمین! آخرین بار ۲۶ ژانویه ۱۹۴۸اتفاق افتاده!

%d8%ba%d8%b1%d9%88%d8%a8
تصویر غروب خورشید روز دوشنبه ۲۴ آبان ماه در محمدیه نایین…